Voorkom geheimzinnigheid en schijnveiligheid

Oproep aan NCTV

Minimaal, beperkt, aanzienlijk, substantieel en kritiek zijn de terreurdreigingsniveaus die in Nederland gelden voor publiek, bedrijven en overheden. Een escalatieladder waarvan de inhoud slechts bekend is bij een select groepje mensen in Den Haag. Aan de rest van de samenleving bieden deze niveaus geen enkel houvast. Reden dat ze vaak worden geïnterpreteerd als een vaag weeralarm.

Tot voor kort was het dreigingsniveau substantieel. Pas recentelijk heeft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) bekendgemaakt dat we teruggaan naar fase aanzienlijk. Het suggereert dat er minder dreiging is, maar niemand weet wat dat precies betekent. Er wordt geen uitleg gegeven en de vraag rijst of er wel valide argumenten aan dit besluit ten grondslag liggen. Of schaalt men af om binnenkort weer te kunnen opschalen, omdat zes jaar lang substantieel niet meer geloofwaardig overkomt?

Het IS-bolwerk lijkt verslagen, maar de dreiging van islamitisch fundamentalisme blijft onverminderd. Zo werd onlangs nog bekend dat er een terreurcel in Zoetermeer was ontmanteld. Terreurdreiging kent daarnaast nog andere gradaties: linksextremisme (agressie van milieu- en dierenrechtenactivisten), rechtsextremisme (aanslagen op moskeeën), liquidaties, ondermijning en druggerelateerd geweld (vrijwel dagelijks nieuws). Maar ook extreme aanslagen gepleegd door personen met verward gedrag alsmede ernstige cyberincidenten kunnen als terreurdaden worden aangemerkt. Deze vormen van onveiligheid rechtvaardigen geenszins een lager dreigingsniveau.

‘Probeer vanuit een heldere visie op de nationale veiligheid te handelen’

Na ernstige gebeurtenissen neemt het ministerie van Justitie en Veiligheid veelal achteraf pas maatregelen. Dat zagen we bij het tramincident, toen voor Utrecht en omstreken niveau kritiek werd afgekondigd. Maar ook de moord op advocaat Derk van Wiersum heeft tot een disproportionele reactie geleid wat betreft de beveiliging van advocaten, rechters en officieren van Justitie. Wat zijn nu eigenlijk de criteria voor de dreigingsniveaus? Voor welk type dreiging geldt dit? Wat zijn de bijbehorende maatregelen die burgemeesters, bedrijven, onderwijsinstellingen, zorginstellingen en kerkelijke organisaties moeten nemen? Waarom is er wel een nationaal hitteplan met concrete handelingsperspectieven en is er geen doordacht plan voor terreurdreiging? Het wordt er niet duidelijker op en dit leidt tot  onbegrip onder de burgers, bij hulpdiensten en in de publieke- en private sector.

Daarom een oproep aan de NCTV. Vermijd maatregelen die vanuit een risicoregelreflex worden genomen en probeer vanuit een heldere visie op de nationale veiligheid te handelen. Wees proactief en eerlijk in de informatievoorziening en verbindt concrete maatregelen aan de verschillende dreigingsniveaus.

Beoordeel terreurdreiging vanuit een breed perspectief. Schaf de vijf alarmeringsniveaus af, omdat het onderscheid nauwelijks is te definiëren, maar kies bijvoorbeeld voor drie levels van ‘geen dreiging’, ‘verhoogde waakzaamheid’ en ‘reële dreiging’. Dat maakt het voor iedereen begrijpelijker. Voorkom een gevoel van geheimzinnigheid en creëer geen schijnveiligheid. Voorbereiding op terreurdaden is een serieuze aangelegenheid en moet veel meer aan betekenis gaan winnen. Dat past bij een volwassen en weerbare samenleving. Het zou betreurenswaardig zijn wanneer we pas na een grootschalige terroristische aanslag tot dit besef gaan komen.

Vond je dit artikel interessant? Lees alle artikelen van: Gert-Jan Ludden
Deel dit artikel

Er zijn nog geen reacties op dit artikel

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

*